De IO+ Week: Slimmer dan ooit, maar nog steeds onvoorspelbaar
Elke zondag presenteren we een overzicht van de meest opvallende berichten van de week ervoor.
Published on February 22, 2026
Medeoprichter van Media52 en hoogleraar Journalistiek, bouwt aan IO+, events en Laio, met focus op commerciële kansen—en blijft schrijven voor IO+.
We leven in een tijd waarin innovatie zich opstapelt: AI-systemen sturen steden aan, chipfabrieken verrijzen, nieuwe materialen en energieoplossingen volgen elkaar in hoog tempo op. Als je puur naar technologie kijkt, lijkt de mens slimmer dan ooit. En toch laat de praktijk iets anders zien: we blijven irrationele, soms ronduit domme keuzes maken. Op stations volgen we blind de persoon voor ons in plaats van de snelste route. In geopolitiek en industrie doen we vaak hetzelfde.
Nieuw onderzoek uit Eindhoven liet deze week zien hoe sterk kuddegedrag onze efficiëntie ondermijnt. In drukke stations kiezen mensen massaal voor suboptimale routes, simpelweg omdat iemand anders ze ook neemt. Zulke ‘keuze-lawines’ zijn een treffende metafoor voor bredere systemen. Ook in economie, defensie en technologie laten we ons leiden door imitatie, korte-termijnprikkels of oude patronen – terwijl de kennis en middelen om het anders te doen er wél zijn.
Neem de technologie-export. Ondanks sancties blijken Europese hightechcomponenten nog steeds via omwegen in Russische drones te belanden. Dat is niet wat de makers voor ogen hebben, maar in een complexe keten vol tussenhandel en compliance-gaten gebeurt het toch. Hetzelfde spanningsveld zien we in defensie: Duitsland kiest voor Amerikaanse F-35’s, een rationele keuze op korte termijn, maar tegelijk een tik voor de Europese strategische autonomie. Slimme systemen, maar versnipperde keuzes.
Ook in het startup-ecosysteem is die paradox zichtbaar. Nederland en Europa investeren miljarden in innovatie, maar worstelen met het opschalen van bedrijven. De oplossing ligt mogelijk dichter bij huis dan gedacht: ervaren founders die nieuwe ondernemers begeleiden. Dat is eigenlijk een pleidooi voor minder individuele optimalisatie en meer collectief leren – tegen het kuddegedrag in dat iedereen steeds opnieuw het wiel laat uitvinden.
Tegelijk groeit de schaal van onze ambities. In India verrijst een complete ‘megadatastad’, gebouwd rond digitale infrastructuur en AI-gedreven planning. Het toont hoe ver onze technische vermogens reiken. Maar zelfs daar blijft de vraag: ontwerpen we systemen voor rationele gebruikers, of voor echte mensen met hun gewoontes en biases? Wie dat laatste negeert, krijgt vroeg of laat inefficiëntie terug.
En dan is er nog de persoonlijke technologie. Slimme deurbelcamera’s verhogen veiligheid, maar roepen ook vragen op over privacy en toezicht. Alternatieven voor dominante platforms winnen aan populariteit omdat gebruikers zich realiseren dat gemak niet altijd de slimste keuze is. Ook hier botst technologische rationaliteit met menselijk gedrag en vertrouwen.
Onvoorspelbare wezens
De rode draad? We bouwen steeds slimmere systemen, maar blijven zelf onvoorspelbare, sociale wezens. Innovatie lost veel op, maar niet onze neiging om elkaar te volgen, korte-termijnvoordelen te kiezen of complexe gevolgen te negeren. Misschien is de echte uitdaging van deze tijd niet nóg slimmere technologie, maar beter begrijpen hoe irrationeel we soms zijn.
Want pas als we daar eerlijk naar kijken, kunnen we technologie ontwerpen die niet alleen indrukwekkend is, maar ook echt werkt voor de mensen die haar gebruiken. Tot volgende week.
Elke dag een podcast
Wil je ook alle andere artikelen bekijken? Hier vind je ze.
Of liever luisteren? Elke ochtend om 6.30 uur (op werkdagen) staat er weer een nieuwe podcast voor je klaar. Daarin bespreken onze AI-collega’s Oliver en Shelby de twee interessantste onderwerpen van de dag. Dit maakt de IO+ Daily de ideale manier om je hoofd te vullen met optimistisch nieuws uit de wereld van innovatie en technologie. Morgen ook.
Onze andere nieuwsbrieven
Bedankt voor het lezen van deze nieuwsbrief. Maar we hebben nog meer te bieden. Aanmelden is heel eenvoudig, bijvoorbeeld via het optieblok op de IO+ homepage, of gewoon door hieronder op je favoriete nieuwsbrief te klikken:
- IO+ Daily (1.200 leden)
- Mauro’s Green Corner (maandelijks, 13.800 leden)
- Elcke’s Saturday Data Dive (maandelijks, 20.550 leden)
- Elcke en Mauro’s BIO+ Bites (maandelijks, 29.300 leden)
- Bart’s Saturday CHIPS (maandelijks, 16.300 leden)
Geniet van deze zondag en vergeet niet dat er morgenochtend om 6.30 uur een nieuwe aflevering van IO+ Daily voor je klaarstaat. Wees voorbereid voordat je op je fiets stapt!