Brainports medtech cosysteem gaat van startup-succes naar schaal

Een nieuwe snapshot op basis van Dealroom laat 47 actieve medtech- en healthtech-startups en scale-ups in de Eindhovense regio zien, die samen meer dan € 600 miljoen hebben opgehaald. De studie werd uitgevoerd door Matthijs Bulsink namens de Gerard & Anton Foundation en Braventure. Studies rond andere sectoren, zoals energie, semicon, fotonica en AI, volgen binnenkort.

Gezondheid maakt al decennia deel uit van het DNA van Brainport. Lang voordat de regio synoniem werd met halfgeleiders, fotonica en deep tech, had Eindhoven via Philips en het omliggende ecosysteem van engineering, design, manufacturing en klinische toepassing al een sterke positie opgebouwd in medische technologie.

Deze nieuwe snapshot laat zien dat die erfenis niet is verdwenen. Integendeel, zij is geëvolueerd tot een substantieel startup- en scale-up-ecosysteem in de medtech en healthtech. Op basis van data van bedrijven die hun financieringsrondes hebben bekendgemaakt, telt Brainport Eindhoven nu 47 actieve health-startups en scale-ups die sinds 2010 zijn opgericht. Samen hebben zij € 611 miljoen aan kapitaal opgehaald, verspreid over 114 financieringsrondes. Dat betekent dat gezondheid 32% vertegenwoordigt van alle actieve Brainport-startups en scale-ups van na 2010 in de dataset, 24% van alle regionale opgehaalde financiering en 33% van de financieringsrondes.

Uit het rapport

De cijfers doen ertoe, omdat ze laten zien dat gezondheid geen zijthema is in de Brainport-economie. Het is een van haar sterkste toegepaste deeptech-domeinen.

De bedrijven in de snapshot bestrijken velden die nauw aansluiten bij de bredere technologische basis van de regio: implantaten, bio-elektronica, diagnostiek, chirurgische robotica, AI-diagnostiek en regeneratieve geneeskunde. Dat maakt het gezondheidscluster meer dan een verzameling individuele startups. Het is een weerspiegeling van Brainports bredere sterktes: precisie-engineering, systeemdenken, geavanceerde maakindustrie, embedded electronics, software, data en klinische samenwerking.

ONWARD voert de ranglijst aan

Verschillende bedrijven laten al zien dat deze combinatie kan leiden tot internationale tractie. ONWARD Medical, opgericht in 2014, heeft € 207 miljoen opgehaald en ontwikkelt ruggenmergstimulatietechnologie voor mensen met een dwarslaesie. De ARC-EX-therapie kreeg in december 2024 FDA De Novo-classificatie, en een pivotal trial, gepubliceerd in Nature Medicine, toonde aan dat 90% van de deelnemers verbetering liet zien in arm- en handfunctie. Salvia BioElectronics, opgericht in 2017, heeft € 81 miljoen opgehaald voor zijn ultradunne implantaat tegen chronische migraine. Ambagon Therapeutics heeft € 88 miljoen opgehaald voor oncologiewerk rond molecular glue stabilizers. MicroSure, Onera Health en Sirius Medical voegen verdere voorbeelden toe in robotica, diagnostiek en chirurgie.

Healthtech report © Matthijs Bulsink: De 5 meest succesvolle medtech-scale-ups in de Brainport-regio. (afbeelding uit het rapport)

De tweede laag bedrijven laat zien hoe breed het veld is geworden. ShanX Medtech werkt aan ultrasnelle antimicrobial susceptibility testing, waarmee doorlooptijden van twee dagen naar uren worden teruggebracht. Xyall ontwikkelt geautomatiseerde weefselmicrodissectie voor moleculaire pathologie. PlasmaCure heeft een CE-gemarkeerde cold-plasma pad voor chronische wonden, die in Nederland wordt vergoed. SmartQare biedt continue monitoring van vitale functies op verpleegafdelingen.

Meest urgente problemen

Al deze bedrijven richten zich op enkele van de meest urgente structurele problemen in de zorg: personeelstekorten, lange wachtlijsten, antibioticaresistentie, chronische ziekten, eerdere diagnose en de noodzaak om zorg te verplaatsen van ziekenhuisomgevingen naar thuis.

Het rapport heeft Ambyon als case study gekozen. Het bedrijf ontwikkelt een autonome logistieke robot voor ziekenhuizen. Het probleem dat het aanpakt is eenvoudig maar kostbaar: zorgprofessionals kunnen tot twee uur per dag verliezen aan logistiek, zoals het ophalen van medicatie, het afleveren van labmonsters of het verplaatsen van materialen. Ambyon One is niet ontworpen als zorgrobot of vervanging van personeel, maar als een “ondersteunende collega” die neventaken overneemt, zodat zorgmedewerkers meer tijd aan patiënten kunnen besteden. Volgens de snapshot kan de robot meer dan één uur per medewerker per dag besparen, is hij live in vier ziekenhuizen en is een vijfde in voorbereiding.

Dat voorbeeld onderstreept een breder punt: Brainports gezondheidsecosysteem gaat niet alleen over hoogwaardige medische doorbraken. Het gaat ook over praktische technologie die kan helpen de zorg draaiende te houden.

Nieuwe generatie

Intussen vormt zich al een nieuwe generatie. Daaronder bevinden zich VivArt-X, een TU/e-spin-off die werkt aan gepersonaliseerde regeneratieve oplossingen voor borstreconstructie na borstkanker; AIKON Health, een TNO-spin-off die thuismonitoring ontwikkelt voor patiënten met hartfalen; en ARTIC Technologies, een andere TU/e-spin-off, die magnetische kunstmatige trilharen ontwikkelt voor vloeistofbeweging op microschaal, met toepassingen in 3D-celcultuurplatforms voor preklinisch onderzoek.

Die pijplijn is belangrijk, maar de volgende vraag is of de regio individuele succesverhalen kan omzetten in een duurzame healthtech-motor. Hier is de timing betekenisvol. In de afgelopen periode zijn verschillende initiatieven ontstaan die het ecosysteem structureel kunnen versterken: het nieuwe TU/e HEALTH Institute, CUREON op High Tech Campus Eindhoven en het Smart BioMaterials Center, eveneens gevestigd op High Tech Campus.

Samen voegen deze initiatieven iets toe dat de eerste generatie startups niet op eigen kracht kon bouwen: langetermijninfrastructuur voor samenwerking, translationeel onderzoek, pilotproductie, talentontwikkeling en ecosysteemcoördinatie. Voor medtech- en healthtechbedrijven is die infrastructuur cruciaal. Anders dan veel digitale startups hebben healthbedrijven te maken met lange ontwikkelcycli, complexe regelgeving, klinische validatie, vergoedingsvraagstukken en de noodzaak om nauw samen te werken met ziekenhuizen, onderzoekers, verzekeraars en patiënten.

Het fundament is er

De eerste generatie heeft laten zien dat Eindhoven healthtechbedrijven van wereldklasse kan bouwen. De volgende fase zal afhangen van de vraag of de regio het pad van lab naar kliniek, van prototype naar gecertificeerd product en van eerste financiering naar internationale schaal minder gefragmenteerd kan maken.

De Dealroom-gebaseerde snapshot suggereert dat het fundament er al is: 47 actieve bedrijven, meer dan € 600 miljoen opgehaald kapitaal, een groeiend cohort jonge ondernemingen en een duidelijke verbinding met Brainports deeptech-sterktes. De nieuwe ecosysteeminitiatieven kunnen nu de ontbrekende laag daaromheen bieden.