Whispp bouwt aan vertrouwen én bescherming: waarom IP cruciaal is

Toen Whispp enkele jaren geleden begon, lag de focus vooral op de technologie zelf: AI die gefluisterde of stemloze spraak omzet naar natuurlijke stem. Maar naarmate het Leidse bedrijf groeide, veranderde ook de manier waarop oprichter en CEO Joris Castermans naar intellectueel eigendom keek. Wat begon als een technische innovatie, groeide uit tot een strategisch spel rond bescherming, geloofwaardigheid en schaalbaarheid van intellectueel eigendom.

“Initieel waren we eigenlijk van plan om via een B2C-route te starten”, vertelt Castermans. “Een app voor mensen met stemaandoeningen. Maar we merkten al snel dat zo’n route duur en ontzettend moeilijk te schalen is. Het vraagt enorm veel marketingkracht.”

Die zoektocht leidde Whispp richting een ander businessmodel: licensing. Niet zelf de markt veroveren, maar de technologie licenseren aan grotere marktpartijen. En precies daar werd IP ineens essentieel.

Van technologie naar onderhandelingspositie

Whispp bevindt zich momenteel in betaalde pilots met verschillende partijen. De daadwerkelijke licentieovereenkomsten moeten nog volgen. Maar juist in die fase bleek een stevige octrooiportefeuille van grote waarde. “Om zulke license agreements te kunnen sluiten, is het natuurlijk veel sterker wanneer je je technologie goed hebt vastgelegd”, zegt Castermans. “Daar hebben we de afgelopen maanden heel hard aan gewerkt.”

Whispp diende ruim een jaar geleden zijn eerste octrooiaanvraag in. Inmiddels zijn daar nog vier nieuwe aanvragen bijgekomen. Niet alleen om technologie te beschermen, maar ook om vertrouwen uit te stralen. “We merken dat alleen al de perceptie dat je zaken serieus doet, ontzettend helpt. Dat je goed voorbereid binnenkomt bij partijen. Daar begint het mee.”

Volgens Castermans groeit daarmee ook de waarde van het bedrijf. Zeker richting investeerders. Want vijf octrooien, dat zijn er door de regionale spreiding zo enkele tientallen. “Je moet je voorstellen: op een gegeven moment worden die octrooien internationaal aangevraagd. Dan wordt het bijna een soort power play: kijk eens hoeveel bescherming we hebben.”

Beschermen in een AI-wereld

Voor AI-startups is intellectueel eigendom vaak ingewikkelder dan voor traditionele hardwarebedrijven. Veel ondernemers denken bovendien dat software en AI überhaupt niet patenteerbaar zijn. Maar dat beeld klopt volgens Castermans maar gedeeltelijk. “Want zodra je echt een nieuwe technische oplossing creëert, of een inventief proces of werkwijze, dan zijn er wel degelijk mogelijkheden.”

Dat is een belangrijk inzicht voor jonge deeptechbedrijven. Zeker nu AI-oplossingen steeds vaker onderdeel worden van fysieke producten of gespecialiseerde toepassingen.

Bij Whispp speelt dat extra sterk doordat een deel van de AI lokaal op apparaten draait, oftewel on-device AI. Dat maakt bescherming ingewikkelder. Bedrijven waarmee Whispp proefprojecten uitvoert, krijgen daarom hardware toegestuurd in speciaal beveiligde behuizingen. “We maken die devices zo tamperproof mogelijk”, zegt Castermans. “Connectiviteit wordt verwijderd, data-uitgangen worden dichtgezet. Maar uiteindelijk blijven dat natuurlijk technische bedrijven die precies weten hoe je ergens in kunt komen.”

Ook daarom wordt IP volgens hem alleen maar belangrijker.

Continu speuren naar risico’s

Naast het beschermen van eigen technologie moet Whispp ook voortdurend controleren of het niet onbedoeld inbreuk maakt op bestaande patenten. Daarvoor voert het bedrijf regelmatig zogeheten white space-analyses uit: scans van bestaande octrooien en technologische ontwikkelingen. “Dat is echt een doorlopend proces”, zegt Castermans. “Gelukkig hebben we tegenwoordig AI-tools die daarbij helpen.”

Daarnaast volgen de AI-engineers van Whispp de wetenschappelijke publicaties en nieuwe papers binnen hun domein. “Dat is minstens zo belangrijk als die octrooiscans.” Opvallend genoeg heeft Whispp tot nu toe nog geen bestaande octrooien gevonden die het bedrijf wilde licenseren of overnemen. “Dat is eigenlijk ook wel geruststellend”, zegt hij lachend.

De rol van Octrooicentrum Nederland

In de beginfase speelde Octrooicentrum Nederland, onderdeel van Rijksdienst voor Ondernemend Nederland, een belangrijke rol. Via gesprekken en zogeheten prescans kreeg Whispp vroeg inzicht in de mogelijkheden en risico’s rond IP. “Dat was super waardevol”, zegt Castermans. “Zeker in de fase waarin je nog zoekende bent.”

Inmiddels werkt Whispp ook met gespecialiseerde internationale patentadviseurs en legal counsels, mede dankzij het netwerk rond investeerders en ervaren technologieprofessionals. Maar hij blijft grote waarde zien in de ondersteuning vanuit Octrooicentrum Nederland.

Maar vervolgens is het zaak de juiste octrooigemachtigde te vinden. Volgens Castermans is daarbij één les cruciaal: zoek specialisten die echt verstand hebben van jouw vakgebied. “Als het over audio-AI gaat, moet je iemand hebben die dat domein begrijpt. Dat maakt echt verschil.”

Patenten als groeiversneller

De groeispurt van Whispp, mede mogelijk gemaakt door nieuwe financieringsrondes, heeft de IP-strategie van het bedrijf in een stroomversnelling gebracht. Waar octrooien eerst vooral toekomstmuziek waren, zijn ze nu een integraal onderdeel van de bedrijfsstrategie geworden.

Niet omdat Whispp zelf geld wil verdienen met het verkopen van patenten, benadrukt Castermans. “Dat is niet onze strategie. Voor ons zijn die octrooien vooral ondersteunend aan de technologie en aan de licenties.”

Maar in een AI-markt waarin technologische voorsprong razendsnel kan verdwijnen, vormen ze wel een belangrijk fundament onder de verdere groei van het bedrijf. Of zoals Castermans het samenvat: “Je verhoogt de drempel voor anderen om zomaar te kopiëren wat je doet. En tegelijk laat je zien dat je een serieus bedrijf bent.”