TNO-spinout polySCOUT versnelt polymerenontwikkeling met AI
Dit nieuwe Nederlandse bedrijf ontwerpt binnen weken lab-gevalideerde polymeren op maat, waar traditionele methoden jaren over doen.
Published on October 17, 2026
© polySCOUT
Team IO+ selecteert en brengt de belangrijkste nieuwsverhalen over innovatie en technologie, zorgvuldig samengesteld door onze redactie.
De Europese plasticindustrie staat onder druk. Regelgeving verbiedt steeds meer stoffen zoals bisfenol A en PFAS, terwijl de traditionele ontwikkeling van vervangende polymeren jaren tot decennia duurt en in slechts 5-10% van de gevallen slaagt. De Nederlandse AI-startup polySCOUT biedt een oplossing: binnen enkele weken levert het bedrijf labgevalideerde polymeren die voldoen aan specifieke eisen van klanten. De technologie, oorspronkelijk ontwikkeld door TNO, combineert AI-modellen met een geverifieerde database en een high-throughput lab om de zoekruimte van meer dan 10^60 mogelijke structuren efficiënt te doorzoeken.
Een revolutionaire aanpak voor forced substitution
polySCOUT richt zich op het oplossen van het zogenaamde 'forced substitution'-probleem: het vervangen van polymeren die door nieuwe regelgeving niet meer mogen worden gebruikt. Sinds 20 juli 2026 is bisfenol A verboden in voedselcontactmaterialen in de EU, en staan verdere restricties op microplastics (fase-out tot 2035) en PFAS in de steigers. Traditionele polymerenontwikkeling begint vaak met het maken van moleculen, waarna de eigenschappen worden gemeten. polySCOUT keert dit proces om: klanten specificeren eerst de gewenste eigenschappen, zoals een glasovergangstemperatuur boven 105°C, helderheid of vaatwasserbestendigheid. AI-modellen selecteren vervolgens geschikte kandidaten uit industriële, REACH-gecertificeerde bouwstenen. Deze kandidaten worden in een high-throughput lab gesynthetiseerd en getest, met een capaciteit van 25 materialen per week.
Polymer-native AI voor complexe structuren
Het bedrijf kiest bewust voor specialisatie in polymeren, in plaats van een breed AI-platform voor alle materialen. Polymeren zijn geen eenvoudige moleculen, maar complexe distributies met eigenschappen zoals ketenlengte, sequentie en kristalliniteit. Hiervoor heeft polySCOUT een polymer-native AI-representatie ontwikkeld, gebaseerd op een geverifieerde database met duizenden datapunten over de eigenschappen van polymeren. Deze database is opgebouwd uit vier jaar onderzoek binnen TNO, onder het programma 'sustainable polymer design by machine learning'. De AI-modellen zijn getraind om gedrag van polymeren te voorspellen op het gebied van technische prestaties, veiligheid, duurzaamheid en kosteneffectiviteit. Door te werken met reeds beschikbare, REACH-gecertificeerde bouwstenen, is directe opschaling mogelijk zonder exotische labchemie.
Van TNO-onderzoek naar onafhankelijk bedrijf
polySCOUT is in augustus 2026 als onafhankelijk bedrijf gelanceerd, met TNO als aandeelhouder. De technologie is exclusief gelicentieerd aan polySCOUT en werd oorspronkelijk sinds 2022 bij TNO ontwikkeld. De officiële lancering werd gevierd met het luiden van de gong op Euronext Amsterdam op 9 oktober.
Het bedrijf wordt geleid door drie medeoprichters: Michaël van der Jagt (CEO) met meer dan 20 jaar ervaring in polymere materialen, Ellen de Ruiter (CCO) als chemisch ingenieur en voormalig McKinsey-consultant, en Milad Golkaram (CSO) als polymerwetenschapper met een PhD van de Universiteit van Groningen. polySCOUT is momenteel in gesprek met productiebedrijven en materiaalproducenten voor de eerste ontwerpprogramma’s.
Industriële schaalbaarheid en toekomstplannen
De focus van polySCOUT ligt op industriële schaalbaarheid. Door te werken met REACH-gecertificeerde bouwstenen, kunnen de ontworpen polymeren direct worden opgeschaald voor productie. Dit is cruciaal voor sectoren zoals elektronica, automotive en textiel, waar duurzaamheid, compliance en snelle innovatie essentieel zijn [4]. De wereldwijde plasticproductie bedraagt 431 miljoen ton per jaar, en de druk om duurzamere alternatieven te vinden neemt toe door milieu- en gezondheidszorgen, zoals broeikasgasemissies, microplasticvervuiling en afvalverwerking. polySCOUT plant in de herfst van 2026 een eerste externe financieringsronde om het platform en team uit te breiden.
Impact op Europese autonomie en economie
De technologie van polySCOUT kan een belangrijke bijdrage leveren aan de Europese autonomie en economie. Door de snelle en efficiënte ontwikkeling van polymeren op maat, kunnen Europese bedrijven beter inspelen op regelgevende eisen en concurrentieel blijven. Dit is met name relevant voor de voedselverpakkingsindustrie, waar het verbod op bisfenol A al in werking is getreden, en voor sectoren die te maken krijgen met toekomstige restricties op microplastics en PFAS. polySCOUT’s benadering maakt het mogelijk om binnen enkele weken lab-gevalideerde materialen te leveren, in plaats van de traditionele 20-30 jaar die normaal gesproken nodig zijn voor de ontwikkeling van polymeren. Hiermee biedt het bedrijf een concrete oplossing voor de uitdagingen van 'forced substitution' in de Europese industrie.