Rapport: Nederland mist deep tech-groei
Nederland heeft wetenschap van Europees topniveau, maar slaagt er onvoldoende in die kennis om te zetten in groeiende deep tech-bedrijven.
Published on November 17, 2026
© Techleap
Nederland heeft een sterke wetenschappelijke basis, maar mist snelgroeiende deeptechbedrijven. Dat blijkt uit het eerste Dutch Deep Tech Report 2026 van Techleap. Het rapport vergelijkt de Nederlandse deep tech-sector met die van 31 andere Europese landen. De conclusie: Nederland behoort tot de Europese koplopers in wetenschappelijk onderzoek, maar blijft achter bij het omzetten van die kennis naar nieuwe bedrijven.
“We vergelijken ons te vaak met het Europese gemiddelde, en daar zitten we ruim boven. Maar met de wetenschap die we hebben, zouden we de vraag moeten stellen waarom we niet dichter bij de top staan en zou het gesprek moeten gaan over hoe we dat potentieel benutten,” zegt Greg De Temmerman, Managing Director Deep Tech & Ecosystem bij Techleap en medeauteur van het rapport. “Het talent ontbreekt niet. Het gaat erom hoe groot we durven te denken, en of we gedurfde ideeën vanaf het begin de ruimte geven.”
Sterke wetenschap levert weinig startups op
Van de Nederlandse wetenschappelijke publicaties behoort 1,54 procent tot de meest geciteerde één procent wereldwijd. Daarmee staat Nederland op de derde plaats van 31 Europese landen. Die sterke onderzoekspositie vertaalt zich echter niet automatisch naar nieuwe ondernemingen.
Sinds 2015 is het aantal onderzoekers aan Nederlandse universiteiten en academische ziekenhuizen met 28 procent gestegen. Tegelijkertijd daalde het aantal nieuwe spin-offs met 2 procent. Gemiddeld ontstaat er één nieuwe spin-off per 860 onderzoekers.
Ook het aantal nieuwe deep tech-bedrijven neemt af. Tussen 2020 en 2022 werden er 45 procent minder opgericht dan in de periode 2016–2018. In de rest van Europa bedroeg die daling 19 procent. Volgens het rapport wijst dat op een groeiende kloof tussen de wetenschappelijke kennis die Nederland ontwikkelt en het aantal bedrijven dat daaruit voortkomt.
Financiering trekt aan, productie blijft lastig
Voor deep tech-bedrijven die hun eerste financieringsronde van één miljoen euro bereiken, zijn de vooruitzichten relatief gunstig. Van de Nederlandse ondernemingen die dat bedrag aan durfkapitaal ophalen, weet 42 procent uiteindelijk minstens tien miljoen euro op te halen. Het Europese gemiddelde ligt op 34 procent.
Ook de totale investeringen groeien. In 2025 ging 1,3 miljard euro aan durfkapitaal naar Nederlandse deep tech-bedrijven. Dat was 42 procent van alle investeringen in Nederlandse technologiebedrijven.
Vooral de sector Future of Compute, waaronder AI- en chiptechnologie vallen, trekt veel kapitaal aan. In 2026 haalden bedrijven in deze sector tot het moment van publicatie ongeveer evenveel financiering op als in de hele periode van 2015 tot en met 2025. Vier grote investeringsrondes waren samen goed voor 83 procent van het totaal van 1,127 miljard euro.
Netcongestie remt doorgroei
Naast financiering zijn ook productiecapaciteit en energievoorziening knelpunten. Deep tech-bedrijven moeten hun technologie op grote schaal en tegen concurrerende kosten kunnen produceren. Dat is lastig: in juni 2026 wachtten 15.498 aanvragen op een nieuwe of zwaardere netaansluiting. Bovendien betalen middelgrote industriële gebruikers 26,50 euro per megawattuur meer dan het Europese gemiddelde. Daarmee staat Nederland op de 25e plaats van 29 landen qua elektriciteitsprijs.
Het rapport noemt batterijtechnologiebedrijf LeydenJar als voorbeeld. De onderneming wilde in Helmond een fabriek bouwen voor de productie van siliciumanodes, een belangrijk onderdeel van batterijen. Het bedrijf kreeg echter slechts de helft van het benodigde vermogen toegewezen. Het kostte anderhalf jaar om een alternatieve locatie te vinden.
“Als deep tech-ondernemer is dit niet het risico waar je voor kiest om te ondernemen in een land als Nederland”, zegt Christian Rood, medeoprichter en CEO van LeydenJar. Het bedrijf overweegt de volgende fabriek deels in het buitenland te bouwen, mede vanwege de elektriciteitsprijs.
De problemen raken daarmee niet alleen bestaande productieplannen, maar ook toekomstige investeringen. Juist voor deep tech-bedrijven is de overgang van een succesvolle test naar een eerste fabriek een cruciale fase. Wanneer die stap in Nederland moeilijker of duurder is dan in andere landen, bestaat het risico dat bedrijven hun productie elders opbouwen.
Maatregelen moeten doorgroei versnellen
De noodzaak om wetenschappelijke doorbraken sneller naar de markt te brengen, gaat verder dan economische groei. Ook de toekomstige weerbaarheid en duurzaamheid van Nederland en Europa spelen een rol. Volgens het Internationaal Energieagentschap komt ongeveer 35 procent van de uitstootvermindering die in 2050 nodig is, van technologieën die nog in ontwikkeling zijn.
Juist in de vroege fase kunnen veelbelovende innovaties stranden, bijvoorbeeld omdat de technische risico’s te groot zijn voor investeerders. Jelle Prins, betrokken bij NADI, waarschuwt daarvoor: “Veelbelovend onderzoek kan al stranden voordat het een deep tech-bedrijf wordt. Wanneer de technische risico’s te groot zijn voor durfkapitaal, kunnen doorbraken verdwijnen in de ‘valley of death’, voordat iemand er ooit van heeft gehoord.”
Om de doorgroei van deep tech-bedrijven te stimuleren, worden daarom verschillende maatregelen genomen. Zo krijgt NADI 500 miljoen euro voor risicovolle innovatie en groeit het Deep Tech Fund van Invest-NL naar 610 miljoen euro. Ook komt er een regeling voor academische spin-offs. Daarnaast is een nationale investeringsinstelling aangekondigd, die over 3,3 miljard euro aan nieuw kapitaal moet beschikken. Maatregelen om de uitbreiding van het elektriciteitsnet te versnellen zijn sinds 1 oktober van kracht.