Podcast: ‘Robotica samen met AI is een enorme kans voor Europa’

Robotica ontwikkelt zich razendsnel en speelt een steeds grotere rol in de industrie. Maar hoe staat Europa ervoor? Welke kansen én uitdagingen liggen er? Tijdens het Holland High Tech Networking Event sprak podcasthost Elcke Vels met keynote Lucas Ziegler: een van Europa's bekendste stemmen op het gebied van robotica en industriële AI. Ziegler bezocht wereldwijd meer dan 150 roboticabedrijven en werkte samen met bedrijven als Nvidia, Amazon en Boston Dynamics. In dit gesprek deelt hij zijn visie.

Of beluister de aflevering op Spotify.

Waar komt jouw fascinatie voor robotica vandaan?

"Ik ben al sinds mijn vroege jeugd een enorme Star Wars-fan. Als kind bouwde ik voortdurend robots van Lego. Mijn vader is ingenieur, dus ik speelde al vroeg met PLC's en automatiseringscomponenten. Later ben ik zelf ook ingenieur geworden, maar op een gegeven moment besefte ik dat ik waarschijnlijk nooit tot de wereldtop zou behoren. Iedereen krijgt bepaalde talenten mee, en mijn kracht ligt niet per se in de techniek zelf. Toch is mijn fascinatie voor robotica altijd gebleven."

Je richt je op industriële robotica en de cognitieve vermogens van machines. Zijn robots over de jaren heen nou echt intelligent geworden?

"Veel mensen vergelijken de intelligentie van machines met die van mensen, maar dat is eigenlijk een misleidende vergelijking. Machines hebben vaak andere eigenschappen. Ik werkte ooit aan inspectierobots voor olie- en gasinstallaties in Nederland. Die robots konden ruiken, zien en luisteren. Ze konden bijvoorbeeld giftige gaslekken detecteren voordat er een explosie ontstond. Ze gebruikten computer vision om installaties te inspecteren en microfoons of akoestische camera's om afwijkende geluiden te herkennen. Dat zie ik als een vorm van cognitieve capaciteit.

Tegelijkertijd verwachten mensen dat robots, net als AI-software, zich razendsnel ontwikkelen. Maar hardware is ingewikkeld. Bij software kun je snel itereren; bij robots kost elke verbetering veel tijd. Daarom gaat de ontwikkeling minder snel dan veel mensen hopen."

Wat is een bepaalde ontwikkeling in de robotica waar jij persoonlijk het meest enthousiast over bent? 

"Vanuit technisch én zakelijk perspectief geloof ik dat een 'wheeled humanoid' veel potentie heeft. Twee armen geven een robot veel ‘menselijke’ mogelijkheden, terwijl een mobiel onderstel ervoor zorgt dat hij zelfstandig van A naar B kan bewegen. Veel mensen vragen waarom zo'n robot geen benen heeft. Maar in de meeste fabrieken en magazijnen zijn de vloeren vlak. Daar voegen benen vooral extra complexiteit toe. Bovendien verbruiken humanoids met benen voortdurend energie om rechtop te blijven staan. Een mobiel platform heeft dat probleem niet.”

Als we naar Europa kijken: welke ontwikkelingen stemmen jou optimistisch? 

"We zien momenteel overal in Europa robotica-hubs ontstaan. TU Delft speelt een belangrijke rol. Ik heb veel Nederlandse bedrijven bezocht die uit de universiteit zijn voortgekomen en ik ben onder de indruk van het niveau.

Ook Zürich springt eruit. Dat is eigenlijk het Silicon Valley van de Europese robotica. Daar komt sterk universitair onderzoek samen met durfkapitaal en succesvolle ondernemers. Ook München en Odense zijn belangrijke centra. In Odense is bijvoorbeeld Universal Robots ontstaan.

Europa heeft meer succesverhalen zoals Universal Robots nodig. Bedrijven die succesvol worden verkocht, waarna het kapitaal opnieuw wordt geïnvesteerd in de volgende generatie ondernemers. Zo is Silicon Valley uiteindelijk ook ontstaan."

Stel dat een bedrijf wil beginnen met fysieke AI en robotica. Wat is volgens jou dan de eerste stap? 

"Haal de technologie naar je fabriek, maar bouw ook interne kennis op. Kijk bijvoorbeeld naar Shell. Zij hebben een wereldwijde robotica-afdeling opgezet omdat ze de technologie uiteindelijk niet alleen willen gebruiken, maar ook willen begrijpen. Denk aan: weten hoe je het repareert, hoe je het opnieuw programmeert en hoe het in het algemeen werkt. Je moet dus verticaal geïntegreerd zijn, ook al ben je zelf geen technologiebedrijf. Met verticaal geïntegreerd bedoel ik dat je op meerdere niveaus kennis in huis hebt. 

Als je robots inzet, moet je niet volledig afhankelijk zijn van de leverancier. Werk nauw samen met de bouwer, leer hoe de systemen werken, hoe je ze programmeert en hoe je ze onderhoudt.”

Wat is momenteel de grootste bottleneck voor bedrijven om robotica in te zetten?

“Robotbedrijven zeggen vaak: 'We kunnen de prijs verlagen als een klant vijftig robots bestelt.' Maar klanten willen die bestelling pas plaatsen als de businesscase bewezen is. Dat is een klassiek kip-en-ei-probleem. Ik verwacht dat wetenschappelijke doorbraken uiteindelijk net dat beetje extra productiviteit opleveren waardoor die businesscases wel rendabel worden.

Wat als er vanuit de wetenschap iets gebeurt waardoor ineens een groot verborgen potentieel van robots wordt ontsloten? Bijvoorbeeld een extra 5 procent productiviteit, waardoor die “groene cijfers” in Excel ineens wel haalbaar worden.”

Tot slot: wat is de belangrijkste boodschap die mensen moeten onthouden? 

“Ik zie robotica als een enorme kans. Een kans voor de samenleving én voor ieder individu. Ik zou mensen willen aanmoedigen om nieuwsgieriger te worden naar robotica. We praten tijdens etentjes over crypto, AI en allerlei andere technologieën. Ik zou graag zien dat robotica daar ook onderdeel van wordt. Dat mensen zich afvragen welke nieuwe robots zijn ontwikkeld, welke innovaties bedrijven als Philips introduceren en waar de technologie naartoe gaat.”