Nieuw TU Delft-centrum ziet klimaat als veiligheidsrisico

De Technische Universiteit Delft (TU Delft) heeft vorige week op haar Campus Den Haag officieel het Climate Safety & Security Center (CaSS) gelanceerd. Dit nieuwe onderzoekscentrum heeft tot doel de kloof tussen technische engineering en nationaal bestuur te overbruggen en oplossingen te zoeken voor de klimaatcrisis.

Onder leiding van wetenschappelijk directeur professor Behnam Taebi richt het centrum zich op de risico's die klimaatverandering met zich meebrengt voor de veilige aanvoer van essentiële hulpbronnen. Dit perspectief erkent dat veranderingen in het milieu een kettingreactie van storingen in moderne systemen kunnen veroorzaken, wat kan leiden tot sociale onrust of geopolitieke instabiliteit. Door veiligheid – een vakgebied dat traditioneel wordt gedomineerd door de politicologie – vanuit een technisch-ingenieursperspectief te benaderen, vult CaSS een cruciale leemte in het huidige academische discours.

“Klimaatverandering is geen toekomstige dreiging, maar een dagelijkse realiteit: een veiligheidsrisico dat vandaag al voor onze deur staat en onze huizen binnendringt.” Dat stelde Taebi in zijn openingsspeech. In heel Europa en daarbuiten verstoren klimaateffecten nu al dagelijks levens en kritieke infrastructuren. “De vraag is niet langer óf het klimaat verandert, maar hoe goed we voorbereid zijn om veilig, stabiel en veerkrachtig te blijven in een veranderend klimaat.”

De vijf pijlers van strategische autonomie

De onderzoeksagenda van het CaSS is opgebouwd rond vijf kernprogramma’s: waterzekerheid, voedselzekerheid, energiezekerheid, materiaalzekerheid en menselijke veiligheid. Deze pijlers vertegenwoordigen de essentiële systemen die nodig zijn voor een goed functionerende moderne staat.

Het centrum gaat ongeveer 30 onderzoekers huisvesten die binnen deze disciplines zullen samenwerken om klimaatgerelateerde risico's te identificeren en te beperken. Een primaire focus is het beheer van ‘cascade-effecten’, waarbij een storing in één sector, zoals energie, storingen in andere sectoren veroorzaakt, zoals waterzuivering of voedseldistributie. Dit transdisciplinaire model integreert technische engineering met sociale rechtvaardigheid om ervoor te zorgen dat oplossingen veerkrachtig en eerlijk zijn.

Door zich op deze specifieke domeinen te richten, biedt het centrum een technisch stappenplan voor het behoud van strategische autonomie in een tijdperk van ecologische instabiliteit. De onderzoekers kijken verder dan directe weersomstandigheden en bestuderen structurele langetermijnrisico's voor mondiale toeleveringsketens. Dit, om ervoor te zorgen dat toekomstige infrastructuur zowel voorspelbare verschuivingen als plotselinge ecologische schokken kan weerstaan.

Klimaatverandering als veiligheidsrisico

Klimaatverandering, zo vervolgde Taebi, is een veiligheidsvraagstuk geworden. “Het bedreigt de leveringszekerheid van water, voedsel, energie, evenals onze infrastructuur en grondstoffen — in Nederland, Europa en wereldwijd.” Wanneer deze systemen onder druk komen te staan, door bijvoorbeeld droogte of overstroming, reiken de gevolgen ver.

Klimaatstress en geopolitieke spanningen versterken elkaar bovendien wederzijds. Klimaateffecten vergroten kwetsbaarheid en instabiliteit, terwijl conflicten en geopolitieke druk ons vermogen om ons aan te passen juist verkleinen. Samen vormen ze een gevaarlijke cocktail voor onze veiligheid. “Daarom is het belangrijk klimaatverandering te begrijpen als een ontwikkeling die direct invloed heeft op onze veiligheid, veerkracht en autonomie in Nederland en Europa."