Logo

'Hey ChatGPT, waar moet ik op vakantie?'

De serie ‘AI als reisbureau: goed of slecht idee?’ ontdekt hoe een AI-tool kan worden gebruikt om de volgende vakantie te plannen.

Published on February 23, 2026

Morondava, Madagascar © Yasmine Arfaoui Unsplash

Morondava, Madagascar © Yasmine Arfaoui Unsplash

Masterstudente journalistiek aan de RUG, stagiair bij IO+, schrijft graag over de integratie van AI in het dagelijks leven

Binnen enkele seconden verschijnt de reisroute: acht dagen in Madagaskar, compleet met vlucht- en hotelsuggesties en een dagelijks programma. Wat vroeger urenlang vergelijken van reisgidsen, blogs en boekingssites vereiste, kan nu met één vraag en een paar interesse-indicaties. IO+ spreekt met de ervaren reiziger Kayleigh Veninga die haar reizen zonder AI plant, en met Coördinator Publieksdienstverlening Caroline Rossen, om te ontdekken of AI het werk van een reisagent kan overnemen. 

Veninga heeft de mogelijkheid vaak op reis te gaan. Zo ging ze vorig jaar een maand lang naar Madagaskar en heeft ze ook de minder bekende plekken bezocht in het zuiden van het land. Dit alles heeft ze uitgezocht door online informatie te zoeken en aan te kloppen bij een reisbureau.  

Waarom AI aantrekelijk is

Vroeger moest je reizen plannen tussen werk en andere verplichtingen: websites doorspitten, gidsen vergelijken, afspraken maken. Met AI-tools zoals ChatGPT kan het nu wanneer jij wilt. Stel een vraag, geef je voorkeuren door, en binnen enkele seconden heb je een persoonlijk reisschema. Geen kantooruren, geen wachttijden, gewoon vakantieplanning op jouw tempo. We vroegen ChatGPT om een vakantieplan voor het Oost-Afrikaanse eiland te bedenken en lieten Veninga dit beoordelen. 

De door de AI ontworpen vakantie lijkt een goed uitgangspunt. “Ik weet dat dit de meest gevarieerde route is die je zou kunnen krijgen voor een week, dus voorlopig ja, [ik zou AI gebruiken],” zegt Veninga.  

“Maar als ik er nog niet geweest was, dan zou ik wel onderzoek doen of dit inderdaad het mooiste is,” voegt Veninga toe. Ze geeft aan dat ze dit zou doen via TikTok en reiswebsites. Voor haar eigen reis deed ze dat ook, maar heeft ze uiteindelijk de planning uitbesteed aan een reisbureau. “Madagascar is niet heel populair dus is er weinig over te vinden,” zegt Veninga. 

Ondanks de gelimiteerde hoeveelheid informatie komt ChatGPT met een leuke vakantie volgens Veninga. De suggesties zijn uitjes naar Andasibe-Mantadia National Park voor lemuren, ontspanning op de stranden zoals Nosy Be, (nacht)wandelingen en diverse activiteiten als snorkelen, walvisspotten of Baobab Bomen zien.  Madagascar is volgens Veninga een heel bijzonder land. Ze zegt erbij dat ze tijdens haar vakantie veel soortgelijke dingen heeft gedaan.

“Het is wel heel veel rijden, afstanden zijn enorm en echt slechte wegen,” zegt Veninga. Ze geeft aan dat het beter is om deze ritten met een privéchauffeur te doen. ChatGPT geeft ook aan dat een privéchauffeur een handige reisoptie is, echter niet waarom, terwijl Veninga dat wel had willen weten. "De taxi service in Madagascar is niet handig in gebruik voor toeristen, dat was wel fijn om van te voren te weten als ik met AI een planning had gemaakt," legt Veninga uit.

Taxi service Madagascar © Kayleigh Veninga

Taxi service Madagascar © Kayleigh Veninga

De rol van bibliotheken en reisboeken

Hoewel sommige reizigers AI gebruiken, grijpen velen volgens coördinator publieksdienstverlening Caroline Rossen nog altijd naar reisboeken voor betrouwbare informatie. “Ze worden wel minder vaak geleend dan een paar jaar geleden, maar de vraag blijft constant,” aldus Rossen. 

In de bibliotheek waar Rossen werkzaam is, is de collectie reisboeken in het afgelopen decennium gekrompen. “Bij reisgidsen is het van belang dat ze actueel zijn, deze worden daarom eerder afgeschreven in bibliotheken dan andere categorieën boeken”, zegt Rossen.  

De bieb is nog altijd populair

Ondanks dat mensen AI altijd bij de hand hebben op hun mobiel, blijven bibliotheken een divers publiek aantrekken. Rossen geeft aan dat kinderen vaak langs komen om materiaal te zoeken voor schoolprojecten of presentaties. “Volwassenen van allerlei leeftijden gebruiken reisgidsen, al schat ik in dat de groep 50-plussers hierin meer vertegenwoordigd zijn dan jongvolwassenen,” zegt Rossen. 

Er worden veel reisboeken voor volwassenen gepubliceerd, maar voor kinderen worden alleen boeken over de populairste bestemmingen gemaakt, omdat die het beste verkopen, legt Rossen uit. “Het aanbod verschraalt. Wij moeten in de bibliotheek tegenwoordig ontzettend vaak nee verkopen aan kinderen die een boek over een specifiek land zoeken. Zo zonde, terwijl er in openbare bibliotheken en schoolbibliotheken veel vraag naar dit soort boeken is,” aldus Rossen.

Reisboeken in bieb © Amber van Kempen

Reisboeken in bieb © Amber van Kempen

Ouderwetse manieren zijn nog best goed 

Ondanks de opkomst van digitale hulpmiddelen blijven reisgidsen gewoon in de bibliotheek staan. In tegenstelling tot door AI-gegenereerde antwoorden worden reisboeken geschreven door experts die bestemmingen bezoeken, details controleren en edities regelmatig actualiseren. Volgens Rossen geldt het volgende: “Het voordeel van een boek is dat de informatie over het algemeen betrouwbaarder is dan wat je vindt op Internet, omdat uitgevers er kritisch naar kijken voordat het uitgegeven wordt.”

“Een ander voordeel is dat je in een boek een heleboel informatie bij elkaar hebt, waar je op internet voor elke vraag een nieuwe zoekopdracht moet invoeren. Reisboeken zullen dus nog wel een tijdje op de markt blijven en dus ook in de bibliotheek,” geeft Rossen aan.

Ondanks technologische ontwikkelingen zal er altijd een plek zijn voor de bibliotheek, zegt Rossen. “Alleen de manier waarop de functie van de bibliotheek wordt ingevuld verandert door de jaren heen." 

Het nadeel van AI

ChatGPT, Gemini, Copilot en andere grote taalmodellen worden getraind op basis van bestaande literatuur, maar niet altijd de meest recente. Ook hebben de machines niet altijd toegang tot het volledige internet. Namelijk informatie achter een betaalmuur is niet toegankelijk. 

Wanneer iemand om reisadvies vraagt, haalt de AI geen vast antwoord uit een database. In plaats daarvan voorspelt het een waarschijnlijk antwoord op basis van wat het heeft geleerd uit soortgelijke teksten. Het nadeel hiervan is dat de gegenereerde antwoorden mogelijk niet altijd kloppend zijn. 

Bovendien heeft de AI geen persoonlijke ervaring en kan deze zelfstandig geen regelmatig bijgewerkte informatie, zoals openingstijden, verifiëren. “Ik hoop dat mensen beseffen dat ze kritisch moeten kijken naar de informatie die ze vinden,” aldus Rossen. 

Tegelijkertijd, doordat de vakantie van ChatGPT en die van een reisbureau aardig overeenkomen, “kan AI een goed begin zijn voor het plannen van een reis naar een minder bekend land”, besluit Veninga.