Euclyd wil 100 miljoen ophalen en concurrentie met Nvidia aangaan

De Europese chipsector beleeft een ongekende groeispurt door de enorme vraag naar kunstmatige intelligentie. Terwijl de Amerikaanse gigant Nvidia de markt voor het trainen van AI-modellen stevig in handen heeft, ruiken Europese uitdagers hun kans bij de volgende fase: AI-inference. Dit is het proces waarbij getrainde modellen daadwerkelijk taken uitvoeren voor gebruikers. Het Nederlandse Euclyd voert hierbij de boventoon. Het bedrijf wordt onder meer gesteund door Peter Wennink, de voormalige topman van chipmachinefabrikant ASML. Euclyd is momenteel in gesprek met investeerders voor een financieringsronde van minstens 100 miljoen euro, zo laat het bedrijf weten in een interview met CNBC. Deze kapitaalinjectie is nodig om de strijd aan te gaan met de gevestigde orde in Silicon Valley.

De inzet is hoog, want de winnaar bepaalt hoe efficiënt en autonoom de Europese digitale infrastructuur in de nabije toekomst zal functioneren.

De verschuiving van training naar inference

De huidige AI-markt draait niet langer alleen om het trainen van enorme taalmodellen. De focus verschuift razendsnel naar AI-inference, oftewel het gebruik van deze modellen in de praktijk. Nvidia is momenteel de meest waardevolle onderneming ter wereld dankzij haar grafische processors (GPU's). Deze chips waren oorspronkelijk bedoeld voor gaming, maar bleken uitermate geschikt voor AI-training. Toch kleven er nadelen aan deze architectuur wanneer ze op grote schaal voor inference worden ingezet. Bestaande GPU's verbruiken enorme hoeveelheden energie omdat ze data voortdurend heen en weer verplaatsen tussen het geheugen en de rekenkern. Euclyd zegt technologie te bouwen die dit proces veel efficiënter aanpakt. Volgens Patrick Schneider-Sikorsky van het Nato Innovation Fund is de huidige architectuur simpelweg niet gebouwd voor de schaal die nu nodig is. De geopolitieke situatie versterkt deze beweging. Exportcontroles en de concentratie van productie bij TSMC dwingen Europa om te investeren in eigen, soevereine rekenkracht. Dit creëert een unieke kans voor lokale spelers om een alternatief te bieden voor de Amerikaanse dominantie.

Euclyd en de erfenis van ASML

Het Eindhovense Euclyd staat in het centrum van de Europese ambities. Het bedrijf werd in 2024 opgericht door voormalig ASML-directeur Bernardo Kastrup. Met Peter Wennink als adviseur en investeerder beschikt de startup over een indrukwekkend netwerk en diepgaande kennis van de sector. Euclyd claimt een technologische doorbraak te hebben bereikt met hun 'Craftwerk'-architectuur. Deze chip zou tot 100 keer energie-efficiënter zijn voor AI-inference dan de nieuwste Vera Rubin-chips van Nvidia. In plaats van de traditionele methode waarbij data door een geheugenstapel reizen, verwerkt de chip van Euclyd gegevens op meerdere plekken tegelijk. Dit verlaagt niet alleen de energiekosten, maar verkleint ook de ecologische voetafdruk van datacenters aanzienlijk. Hoewel de technologie zich nog niet op commerciële schaal heeft bewezen, zijn de verwachtingen hooggespannen. Het bedrijf werkt momenteel aan een multi-chiplet-systeem dat tegen 2028 in productie moet gaan. Met 16.384 eigen processors per systeem richt Euclyd zich op een rekenkracht van 32 PFLOPS. Dit moet de basis vormen voor de volgende generatie Europese AI-infrastructuur.

Fotonica als het nieuwe chip-paradigma

Naast de elektronische innovaties van Euclyd kijken investeerders ook naar fotonica als de toekomst van computerchips. Het Britse bedrijf Olix is een belangrijke speler in dit veld. Zij ontwikkelen processors die licht gebruiken in plaats van elektriciteit om data te verplaatsen en berekeningen uit te voeren. Traditionele elektronische chips lopen tegen fysieke grenzen aan wat betreft miniaturisatie en warmteontwikkeling. De hitte die moderne chips genereren is inmiddels een groot obstakel voor verdere prestatieverbeteringen. Fotonische platforms kunnen deze limieten doorbreken door een enorme sprong in doorvoer per megawatt te bieden. Olix integreert optische verbindingen direct met de rekenlogica, wat de latentie drastisch verlaagt. Ook Nvidia ziet het potentieel van deze technologie en investeerde onlangs 4 miljard dollar in fotonica-bedrijven. Toch hopen Europese startups zoals Olix sneller te kunnen schakelen door zich volledig op deze nieuwe architectuur te concentreren. Zij mikken op klanten zoals hyperscalers en overheden die behoefte hebben aan razendsnelle inferentiediensten. De strijd om de meest efficiënte lichtchip is hiermee officieel geopend in het Europese ecosysteem.

De financieringskloof met de Verenigde Staten

Ondanks de technologische vooruitgang kampt de Europese chipsector met een aanzienlijke achterstand in financiering. In 2026 hebben Europese AI-chipstartups tot nu toe ongeveer 800 miljoen dollar opgehaald. Dit staat in schril contrast met de 4,7 miljard dollar die hun Amerikaanse tegenhangers in dezelfde periode ontvingen. Amerikaanse bedrijven zoals Cerebras Systems halen in één ronde miljarden op, terwijl Europese spelers vaak moeten vechten voor bedragen van 100 miljoen euro. Deze kloof belemmert het vermogen van Europese bedrijven om hun productie snel op te schalen. Daarnaast is de Europese markt voor durfkapitaal minder risicovol dan die in de Verenigde Staten. Volgens Fabrizio Del Maffeo van Axelera AI zijn Europese overheden vaak te conservatief bij het inkopen van producten van nieuwe bedrijven. Er ontbreekt een instantie die vergelijkbaar is met de Amerikaanse DARPA, die risicovolle innovaties direct financiert en ondersteunt. Hoewel de EU Chips Act meer dan 43 miljard euro probeert te mobiliseren, blijft de uitvoering gefragmenteerd. Zonder een meer verenigde aanpak riskeren Europese startups de 'valley of death' niet te overleven.

Uitdagingen in productie en talent

Geld is niet het enige obstakel voor Europese chipontwikkelaars. Het ecosysteem voor de daadwerkelijke productie van chips, de zogenaamde foundries, moet in Europa nog volwassen worden. De weg van een ontwerp op papier naar massale levering is lang en complex. Bovendien maken gefragmenteerde arbeidswetten het lastig om internationaal talent aan te trekken en te behouden binnen Europa. Startups moeten concurreren met de enorme salarissen en middelen van Amerikaanse techreuzen. Nvidia gaf in het afgelopen boekjaar meer dan 18 miljard dollar uit aan onderzoek en ontwikkeling. Dat is meer dan het totale kapitaal van bijna alle Europese uitdagers bij elkaar. Toch biedt de focus op specifieke niches, zoals energie-efficiënte defensietoepassingen, een uitweg. Euclyd is bijvoorbeeld al in gesprek met 4 potentiële klanten over hun eerste systemen. Door zich te richten op beveiligde, lokale AI-infrastructuur voor de Europese industrie, kunnen zij een loyale klantenbasis opbouwen. Dit biedt een tegenwicht aan de algemene cloud-oplossingen van Amerikaanse partijen die vaak onderhevig zijn aan buitenlandse wetgeving.

Euclyd hoopt volgend jaar de eerste klanten te beleveren en mikt op volledige productie van zijn geavanceerde systemen in 2028.