Eén technologie, meerdere markten: grip op defensieopdrachten
In een serie blogposts geeft Marco Coolen een inkijkje in zijn werk als Nederlands en Europees octrooigemachtigde bij AOMB.
Published on February 22, 2026
Marco, octrooi-expert bij AOMB sinds 2013, deelt op IO+ zijn expertise op over octrooien: hoe ze werken, waarom ze belangrijk zijn en wanneer ze hun waarde verliezen.
De miljarden voor defensie lonken. Met het verhogen van het NAVO-budget groeit het Nederlandse defensiebudget naar 27 miljard euro per jaar. Europese uitgaven stijgen richting de 800 miljard tegen 2030. Het is verleidelijk: stabiele opdrachten, hoge volumes, veel techniek. Maar wie alleen daarop inzet, bouwt op drijfzand.
De realiteit is dat defensie één markt is, met een politieke aan/uit-knop. Wat vandaag een topprioriteit is, kan morgen sneuvelen in een begrotingsdebat of kabinetscrisis. Zeker voor maakbedrijven is dat een risico. Gelukkig is er een strategische route die sterker staat: meerdere markten bedienen met dezelfde technologie.
Marco Coolen, AOMB. Foto © Bart van Overbeeke
Civiele technologie als defensiemotor
In de praktijk zie je het al gebeuren. Civiele innovaties schuiven richting defensietoepassingen:
- Sensoren worden robuuster.
- Materialen krijgen extra bescherming.
- Aansturingstechniek wordt gehard voor extreme omstandigheden.
- Verlichting wordt aangepast aan stealth-eisen.
- Onderhoudsconcepten worden geoptimaliseerd voor inzetbaarheid.
Die aanpassingen vergen R&D, en leveren nieuwe oplossingen op. Maar het slimme is: die kerntechnologieën zijn niet exclusief militair. Je kunt ze ook inzetten in de semiconductorindustrie, de foodsector, maritieme toepassingen, mobiliteit of energie. Dual use is de term die je dan ook steeds vaker voorbij hoort komen.
Eén uitvinding, veel toepassingen
Precies daar zit de hefboom. Als je technologie ontwikkelt die voldoet aan de eisen van defensie én civiele markten, bouw je geen eenpijlerbedrijf, maar een portfolio.
Wat je voor het leger maakt, kun je, soms met aanpassingen, ook verkopen aan fabrieken, luchthavens, ziekenhuizen of datacenters. Denk aan:
- Beveiligde communicatie voor zowel het slagveld als de operatiekamer.
- Coatings voor drones én landbouwmachines.
- Geavanceerde koeling voor radars én chipmachines.
Patenteren is strategisch meebewegen
Als je die technologie beschermt met patenten, vergroot je je strategische speelruimte. Je kunt licenties verlenen in civiele markten terwijl je defensie direct belevert. Of je gebruikt je IP om samenwerkingen op te zetten met partners in andere sectoren.
Een breed inzetbaar patent is geen kostenpost, maar een hefboom.
Minder afhankelijk, meer wendbaar
Bedrijven die op meerdere borden tegelijk spelen, zijn minder kwetsbaar. Een dip in defensiebestedingen? Dan schuif je de focus naar civiel. Komt er juist een piek in defensievraag? Dan weet je technologie al raad.
Wendbaarheid komt niet door meer volume, maar door meer toepassingsmogelijkheden.
Groeimarkt
Defensie is een groeimarkt. Maar wie technologie slim beschermt en breder inzet, haalt er nóg meer uit, met minder risico. Bouw je bedrijf rond competenties, niet rond budgetregels. Dan wordt defensie een stevige extra pijler, geen wankel fundament.
Zo maak je van elke euro R&D een investering in stabiliteit. In én buiten het veld.
De wereld van de octrooien
Elke zondag duikt Marco Coolen in een specifiek aspect uit de wereld van de patenten