Een Amerikaanse vlag op onze wapens, onder onze e-mails
In de columnreeks "Wat, als…" verkent Elcke Vels intrigerende scenario's die afwijken van de status quo.
Published on January 10, 2026

Onze DATA+ expert Elcke Vels duikt in AI, cyber security en innovatie. In haar ‘What if…’ column verkent ze gedurfde scenario’s buiten de status quo.
Een paar dagen sneeuwval deze week waren genoeg. Treinen lagen stil. Mensen stonden uren vast in de file, vluchten werden geannuleerd. Als de wereld wit is, beseft plotseling iedereen: goh, wat zijn we eigenlijk kwetsbaar, hè? Net iets minder zichtbaar is hoe afhankelijk we zijn van Amerika: voor defensie, digitale diensten en zelfs onze dagelijkse gewoonten.
Sneeuw heeft iets merkwaardigs: je kunt het niet negeren. Het zet me vandaag aan het denken. Veel dingen die ons kwetsbaar maken, zijn niet zo zichtbaar. Onze afhankelijkheid van Amerika bijvoorbeeld. Een andere koers in Washington laat zien hoe afhankelijk en kwetsbaar we eigenlijk zijn geworden.
Onze Europese waarden lopen niet altijd meer parallel met die van onze grote bondgenoot. Europa kan zijn eigen veiligheid nauwelijks garanderen zonder Amerikaanse militaire steun. En onze dagelijkse routines? We sturen e-mails via Google, vergaderen via Teams, streamen Amerikaans, betalen Amerikaans, en schuiven zonder na te denken een Amerikaanse burger naar binnen bij McDonald’s. We zijn er zo aan gewend geraakt, dat het niet meer opvalt.
Dus. Wat als… onze afhankelijk van Amerika net zo zichtbaar was als sneeuw? Als elke e-mail, verstuurd via Gmail, eindigde met een vriendelijke groet én een Amerikaanse vlag? Als in elk burgerdoosje een prikkertje werd gestoken met een Amerikaans tintje?
Als elk wapen dat Defensie gebruikt Amerikaans gemarkeerd was?
Een vlaggetje onderaan je e-mail
Amerika is overal. Ook op je werk. We kunnen niet zonder Gmail. Stel je voor: je typt een bericht — de populairste e‑maildienst ter wereld met zo’n 1,8 miljard actieve gebruikers wereldwijd — en onderaan staat niet alleen met vriendelijke groet, maar ook een trotse Amerikaanse vlag. Misschien dat het ons aan het denken zet; Over wie de regels maakt voor de systemen waarop we vertrouwen? Over wie er mee mag lezen?
Netflixen: Amerikaanse vlag in beeld
Na een lange werkdag kom je thuis. Even lekker Netflixen. Klinkt onschuldig, maar ook hier is Amerika nooit ver weg. Bij het opstarten van de streamdienst verschijnt groot in beeld een Amerikaanse vlag. Oh, en is jouw favoriete serie Amerikaans? Dan ook tijdens de aftiteling. Wat valt het ineens op: hoeveel series er eigenlijk wel niet uit de VS komen.
Een markering op elk Amerikaans wapen
Tussen 2020 en 2024 kwam bijna twee‑derde van de wapens die Europese NAVO‑landen importeerden uit de VS. In ons scenario staat op elk wapensysteem dat ons leger gebruikt een Amerikaanse vlag afgebeeld? Geen subtiele markering, maar groot en onmiskenbaar. Van geweren tot aan Luchtverdediginssystemen.
Elke keer dat we onze defensie zien rondrijden, op weg naar het oefenterrein, dringt het door: een ander land heeft de touwtjes in handen.
Samenwerking ≠ macht uit handen geven
Begrijp me niet verkeerd: ik geloof helemaal niet in autarkieën. Een globale economie waarin elk land ergens in uitblinkt is juist mooi en efficiënt. Er is niets mis met een bepaalde mate van afhankelijkheid. Er is echter een verschil tussen kiezen voor samenwerking en het klakkeloos uit handen geven van cruciale zaken. Wapens, energie— misschien is het verstandig om sommige dingen gewoon binnen Europa te houden.
