Bescherm de bouwstenen, niet alleen het eindproduct
In een serie blogposts geeft Marco Coolen een inkijkje in zijn werk als Nederlands en Europees octrooigemachtigde bij AOMB.
Published on March 29, 2026
Marco, octrooi-expert bij AOMB sinds 2013, deelt op IO+ zijn expertise op over octrooien: hoe ze werken, waarom ze belangrijk zijn en wanneer ze hun waarde verliezen.
Volkswagen had het al vroeg door: maatwerk voelt uniek voor de klant, maar de echte waarde voor de fabrikant zit vaak juist in wat níét telkens verandert.
Dat klinkt tegenstrijdig, maar in de praktijk werkt het precies zo.
Zelfs het meest klant-specifieke product bestaat zelden uit alleen maar unieke onderdelen. Onder de motorkap zit vaak verrassend veel herhaling. Dezelfde modules. Dezelfde processen. Dezelfde slimme oplossingen die telkens opnieuw worden toegepast.
Alleen noemen we dat zelden hergebruik. We noemen het maatwerk.
Marco Coolen, AOMB. Foto © Bart van Overbeeke
De kracht van platforms
Volkswagen begon al in de jaren zeventig met die aanpak. Modellen als de Golf, Passat en Scirocco leken totaal verschillend, maar deelden onderhuids opvallend veel techniek. De echte revolutie kwam later met platformarchitecturen zoals MQB en MEB.
Zo’n platform is eigenlijk een technische basisset. Een verzameling gestandaardiseerde modules waarop verschillende voertuigen worden gebouwd. Op hetzelfde platform kun je een compacte stadsauto bouwen, een SUV of een zevenzitter. Voor de klant lijken het compleet verschillende modellen. Maar technisch gezien delen ze een groot deel van hun fundament.
De variatie zit in design, interieur en positionering. De herhaling zit in wat technisch telt. En precies daar zit de strategische waarde.
Waar bescherming echt werkt
Veel bedrijven proberen het eindproduct te beschermen. Dat lijkt logisch, want dat is wat de klant ziet.
Maar het eindproduct verandert vaak snel. Nieuwe versies, nieuwe ontwerpen, nieuwe varianten. Daardoor kan bescherming relatief smal worden. De bouwstenen daaronder veranderen meestal veel langzamer.
Een slim bevestigingssysteem. Een modulair batterijframe. Een bepaalde manier van assemblage. Een specifieke software-architectuur. Dat zijn de elementen die telkens opnieuw terugkomen. En juist daarom zijn ze interessant om te beschermen.
Modulair denken
Modulair werken heeft nog een ander voordeel: snelheid.
Wanneer je werkt met herbruikbare modules hoef je niet elke keer vanaf nul te beginnen. Ontwikkeltijd daalt. Productiekosten dalen. Kwaliteit wordt consistenter. Dat maakt innovatie efficiënter.
In plaats van tien keer hetzelfde probleem op te lossen, verbeter je één module die vervolgens overal terugkomt. Het resultaat: een kleine technische verbetering kan een groot effect hebben over een hele productlijn.
De wereld van de octrooien
Marco Coolen deelt elke zondag zijn ervaringen als octrooigemachtigde bij AOMB
De strategische les
Veel ondernemers denken bij patenten automatisch aan een product. Maar vaak zit de echte waarde ergens anders. Niet in wat je één keer maakt. Maar in wat je honderd keer opnieuw gebruikt. Dáár ligt de kracht van modulaire innovatie.
Wie zijn bouwstenen beschermt, beschermt niet één product. Die beschermt een hele familie van producten. En dat maakt het verschil tussen een patent dat alleen vandaag waarde heeft, en een patent dat jarenlang blijft doorwerken.
Volkswagen begreep dat al decennia geleden: maatwerk verkoopt. Maar herhaling verdient.