{"id":462237,"date":"2023-11-03T06:30:00","date_gmt":"2023-11-03T05:30:00","guid":{"rendered":"https:\/\/innovationorigins.com\/?p=462237"},"modified":"2023-11-03T06:30:00","modified_gmt":"2023-11-03T05:30:00","slug":"implantaat-laat-patienten-met-verlamming-weer-communiceren-ai-begrijpt-hersensignalen-beter-dan-de-mens","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/nl\/implantaat-laat-patienten-met-verlamming-weer-communiceren-ai-begrijpt-hersensignalen-beter-dan-de-mens\/","title":{"rendered":"Implantaat laat pati\u00ebnten met verlamming weer communiceren. \u2018AI begrijpt hersensignalen beter dan de mens\u2019"},"content":{"rendered":"\n<p>Stel: een beroerte of een trauma zorgt ervoor dat je van de een op de andere dag verlamd raakt van je kruin tot je tenen. Alleen de spieren die je oogbeweging controleren werken nog. Je hersenfunctie werkt zoals het altijd deed \u2013 je kunt gedachtes en redenaties vormen &#8211; maar het lukt niet om ze te uiten.<\/p>\n\n\n\n<p>Voor pati\u00ebnten die het vermogen verliezen om te communiceren terwijl ze bij bewustzijn zijn, veranderen hoofd en lichaam in een gevangenis. Om mensen uit dit isolement te bevrijden, werken wetenschappers en ondernemers \u2013 met Elon Musk\u2019s Neuralink als grootste \u2013 aan technologie om signalen van het brein te vertalen naar commando\u2019s voor een computer. En dat lukt steeds beter.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"io-block io-block__summary\"><ul><li>Wetenschappers en ondernemers ontwikkelen technologie om hersensignalen te vertalen naar computeropdrachten, waardoor communicatie voor verlamde mensen mogelijk wordt;<\/li><li>BCI&#8217;s, piepkleine apparaatjes die op de buitenste laag van de hersenen worden geplaatst, maken gebruik van elektroden om real-time signalen van neuronen op te vangen;<\/li><li>De snelle ontwikkeling van AI en machine learning versnelt de vooruitgang in BCI-technologie.<\/li><\/ul><\/div>\n\n\n\n<p>Een lichtpunt is dat<ins> <\/ins>grote delen van de hersenen vaak <a href=\"https:\/\/wcwebsiteprod.s3.eu-west-3.amazonaws.com\/6e8133b8-1326-4534-988a-9ab4058ba556\/WyssCenter_Whitepaper_ABILITY.pdf\">intact<\/a> blijven, ook in het geval van zware verlamming,. Daar ligt dus een kans voor wetenschappers, artsen en healthtech ondernemers. Ze zijn steeds beter in staat om hersenactiviteit in detail te meten, en deze gegevens te gebruiken om pati\u00ebnten verloren functies \u2013 zoals spraak \u2013 terug te geven. Technologie\u00ebn die veranderingen in bloedvolume, magnetische velden en elektrische impulsen door hersenactiviteit meten, ontwikkelen zich in rap tempo.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-media-text alignwide has-media-on-the-right is-stacked-on-mobile has-background\" style=\"background-color:#c5a769;grid-template-columns:auto 22%\"><div class=\"wp-block-media-text__content\">\n<p class=\"has-background\" style=\"background-color:#c5a769\"><strong>Dit artikel komt uit de tweede editie van <a href=\"https:\/\/online.fliphtml5.com\/lknoe\/vkte\/#p=32\">IO Next: The Brain.<\/a> Dit magazine staat vol verhalen van wetenschappers, ondernemers en innovaties die een gezamenlijk doel hebben: het meest complexe systeem dat er is, beter leren begrijpen.<\/strong><\/p>\n<\/div><figure class=\"wp-block-media-text__media\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/archive.ioplus.nl\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Schermafbeelding-2023-10-30-131131-704x1004.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-462602 size-full\"\/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Communiceren dankzij een apparaatje van vier bij vier mm<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p>Die technologie komt in de vorm van een Brain Computer Interface (BCI): een piepklein apparaatje van vier bij vier millimeter dat op de gerimpelde, buitenste laag van de hersenen geplaatst kan worden. De elektroden op deze kleine \u2018roostertjes\u2019 nemen real-time signalen van nabijgelegen neuronen op, een computer filtert bruikbare componenten en vertalen deze naar commando\u2019s voor een externe computer. Een BCI is niets nieuws, al in 2015 werd er voor het eerst een pati\u00ebnt uitgerust met deze technologie. Maar, de ontwikkeling van AI en <em>machine learning<\/em> maken dat ontwikkelingen sneller gaan dan wetenschappers vijf jaar geleden voor mogelijk hielden.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/archive.ioplus.nl\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Ability_Utah_white.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-462234\" width=\"690\" height=\"456\"\/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Een BIC. Illustratie: Wyss Center<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Neurorechten<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p>Nu steeds meer commerci\u00eble partijen BCI oppakken,&nbsp; verlaat de technologie steeds vaker de academische- en ziekenhuiswereld. Zo werkt Musk met Neuralink aan een BCI met duizend elektroden. Eerder dit jaar kreeg hij groen licht om de BCI te testen op mensen.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Het roept ook een ethische discussie op over privacy en de persoonlijke identiteit van mensen. Zo is Musk van plan om BCI\u2019s te koppelen aan smartphones. Dat zou betekenen dat de neurogegevens in handen komen van techbedrijven. Een discussie over neurorechten, regelgeving die de hersenactiviteit van mensen moet beschermen tegen misbruik van BCI, is dan ook heel belangrijk. In onder andere <a href=\"https:\/\/www.researchgate.net\/publication\/352119731_Neurorechten_wat_doet_Nederland_ermee\">Chili en Spanje<\/a> wordt al gewerkt aan een nieuwe grondwet waarin neurorechten specifiek genoemd worden.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image alignright size-large is-resized\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/archive.ioplus.nl\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/ErikAarnoutse-1-1004x1004.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-462235\" width=\"-1798\" height=\"-1798\"\/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Erik Aarnoutse<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Van 0 naar 100<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p>\u201cToen ik achttien jaar geleden begon in dit onderzoeksveld, was er nog geen technologie om BCI daadwerkelijk toe te passen bij mensen. Acht jaar geleden hebben we succesvol een BCI ge\u00efmplementeerd bij een pati\u00ebnt. Over een aantal jaar willen we een volledig implementeerbaar systeem met 128 elektroden introduceren\u201d, vertelt Erik Aarnoutse. Hij is assistent-professor bij het <a href=\"https:\/\/www.nick-ramsey.eu\/\">Utrecht-BCI-Lab<\/a> van UMC Utrecht, dat in 2005 door Nick Ramsey werd opgericht. Zijn carri\u00e8re staat in het teken van het beter begrijpen van ons brein en het ontwikkelen van BCI-technologie.<\/p>\n\n\n\n<p>De geavanceerde BCI waarover Aarnoutse vertelt, ontwikkelt UMC Utrecht samen met de <a href=\"https:\/\/www.tugraz.at\/institute\/ine\/people\/gernot-mueller-putz\/\">Graz University of Technology<\/a>, <a href=\"https:\/\/www.cortec-neuro.com\/\">Cortec Neuro<\/a> (Duitsland) en het <a href=\"https:\/\/wysscenter.ch\/advances\/ability\">WYSS Center<\/a> for Bio and Neuroengineering uit Zwitserland. Vorig jaar kreeg het consortium &nbsp;<a href=\"https:\/\/www.umcutrecht.nl\/nieuws\/brain-computer-interfaces-voor-verlamde-mensen\">zes miljoen euro subsidie<\/a> van het European Innovation Council voor de ontwikkeling van ABILITY (Active Brain Implant Live Information Transfer sYstem). Dit is een neuraal opnamesysteem dat is ontworpen voor thuisgebruik. Het kan lage tot hoge frequenties aan hersenactiviteit versterkt en draadloos verzenden naar een computer.<\/p>\n\n\n<div class=\"vlp-link-container vlp-layout-basic wp-block-visual-link-preview-link advgb-dyn-450da9ff\"><a href=\"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/nl\/binnen-no-time-hersenletsel-opsporen-met-de-biosensor-van-dit-wur-studententeam\/\" class=\"vlp-link\" title=\"Binnen no-time hersenletsel opsporen met de biosensor van dit WUR-studententeam\"><\/a><div class=\"vlp-layout-zone-side\"><div class=\"vlp-block-2 vlp-link-image\"><\/div><\/div><div class=\"vlp-layout-zone-main\"><div class=\"vlp-block-0 vlp-link-title\">Binnen no-time hersenletsel opsporen met de biosensor van dit WUR-studententeam<\/div><div class=\"vlp-block-1 vlp-link-summary\">Studententeam SenseWURk\u201923 ontwikkelde een sensor die snel en accuraat hersenletsel opspoort. \u201cEen klein druppeltje bloed is voldoende\u201d, zegt team captain Sifre van Teeffelen.<\/div><\/div><\/div>\n\n\n<p>Het systeem kan via elektroden letters en woorden die gebruikers in hun hoofd zeggen detecteren. Aarnoutse: \u201cZo kunnen pati\u00ebnten ook een gesprek initi\u00ebren in plaats van dat ze altijd moeten wachten tot er iemand naar hun ogen kijkt. Dat maakt een wereld van verschil.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Dit jaar moet een voorloper van ABILITY (nog niet draadloos, maar met kabel) ge\u00efmplementeerd worden. Het implementeren van een BCI is niet simpel: gebruikers moeten vaak een langere periode oefenen voordat ze het apparaat kunnen besturen. De BCI met 128 waar Aarnoutse aan werkt, zou binnen enkele weken betrouwbaar zijn werk moeten kunnen doen.<\/p>\n\n\n\n<p>Je zou dit proces kunnen vergelijken met het onder controle krijgen van een nieuw en onnatuurlijk lichaamsdeel. Ook de BCI moet leren om de intentie tot beweging of spraak uit de hersenactiviteit te extraheren.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Grote hoeveelheden hersendata analyseren met AI<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p>Maar, alle technologie rondom AI ontwikkelen zich razendsnel. \u201cAI-algoritmes kunnen in signalen van de hersenen in grote getallen verzamelen. Om een BCI te trainen, moet de gebruiker een bepaald woord heel vaak \u2018in het hoofd\u2019 zeggen, terwijl de hersensignalen worden opgenomen. Zo trainen we het AI-algoritme. Na deze training kan het algoritme de woorden herkennen, zonder dat we hoeven te weten waar het algoritme precies op let. We gaan ervanuit dat er een code in de elektrische activiteit van hersencellen zit. AI kan die signalen veel sneller decoderen dan de mens ooit zou kunnen\u201d, aldus Aarnoutse.<\/p>\n\n\n\n<p>Zo slaagden onderzoekers van Radboud Universiteit en het UMC Utrecht erin hersensignalen om te zetten in hoorbare spraak. Door signalen uit de hersenen te decoderen met behulp van een combinatie van implantaten en AI, waren ze in staat om de woorden die mensen wilden zeggen te voorspellen met een nauwkeurigheid van <a href=\"https:\/\/www.sciencedaily.com\/releases\/2023\/08\/230828130347.htm\">92 tot 100 procent<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p>De onderzoekers vroegen niet-gehandicapte mensen met een tijdelijk hersenimplantaat een aantal woorden hardop uit te spreken terwijl hun hersenactiviteit werd gemeten. Het lukte om een directe vertaling te maken tussen hersenactiviteit aan de ene kant en spraakactiviteit aan de andere kant.<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p>\u201cAI kan veel effici\u00ebnter en sneller signalen ontcijferen dan wanneer wij proberen te begrijpen wat er precies gebeurt. Er zijn mensen die zeggen: er moet een complexer systeem dan het brein komen, voordat we het brein kunnen begrijpen. AI zou dat complexere systeem kunnen zijn.\u201d<\/p>\n<cite>Erik Aarnoutse<\/cite><\/blockquote>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Een krachtige en uiterst complexe computer<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p>Het brein is met 86 miljard hersencellen, die gemiddeld 10.000 verbindingen aangaan met andere cellen, het meest complexe menselijke orgaan. Je kunt het vergelijken met een zeer krachtige en complexe computer, waarvan tot op heden niemand in staat is om de volledige structuur te begrijpen, met succes na te bootsen en te simuleren.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cOns brein is een gigantisch netwerk. Als je iets leert, komen er nieuwe, of effici\u00ebntere, verbindingen bij. De complexiteit zit \u2018m erin dat we die verbindingen en netwerken moeten leren kennen. Maar omdat het er zoveel zijn, is dat een enorme opdracht\u201d, aldus Aarnoutse. Zijn carri\u00e8re als hersenonderzoeker omschrijft hij als \u201cheel interessant, maar tegelijkertijd ook onwijs frustrerend.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>De ontwikkeling van kunstmatige intelligentie gaat veel teweegbrengen in hersenonderzoek, denkt Aarnoutse. \u201cAI kan veel effici\u00ebnter en sneller signalen ontcijferen dan wanneer wij proberen te begrijpen wat er precies gebeurt. Er zijn mensen die zeggen: er moet een complexer systeem dan het brein komen, voordat we het brein kunnen begrijpen. AI zou dat complexere systeem kunnen zijn.\u201d<\/p>\n\n\n<div class=\"vlp-link-container vlp-layout-basic wp-block-visual-link-preview-link advgb-dyn-a212ff0b\"><a href=\"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/nl\/we-zijn-allemaal-brein\/\" class=\"vlp-link\" title=\"\u2018We zijn allemaal brein\u2019\"><\/a><div class=\"vlp-layout-zone-side\"><div class=\"vlp-block-2 vlp-link-image\"><\/div><\/div><div class=\"vlp-layout-zone-main\"><div class=\"vlp-block-0 vlp-link-title\">\u2018We zijn allemaal brein\u2019<\/div><div class=\"vlp-block-1 vlp-link-summary\">Job van den Hurk is neurowetenschapper en wetenschappelijk directeur van ultra-high field MRI center Scannexus op de Brightlands Maastricht Health Campus. <\/div><\/div><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Stel: een beroerte of een trauma zorgt ervoor dat je van de een op de andere dag verlamd raakt van je kruin tot je tenen. Alleen de spieren die je oogbeweging controleren werken nog. Je hersenfunctie werkt zoals het altijd deed \u2013 je kunt gedachtes en redenaties vormen &#8211; maar het lukt niet om ze [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1744,"featured_media":493412,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"advgb_blocks_editor_width":"","advgb_blocks_columns_visual_guide":"","footnotes":""},"categories":[96412],"tags":[89968,119563,119566,104047,122377],"location":[66637],"article_type":[60583],"serie":[],"archives":[],"internal_archives":[],"reboot-archive":[],"class_list":["post-462237","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-health-nl-nl","tag-bci-nl-nl","tag-brain-week-nl","tag-the-brain-nl","tag-umc-utrecht-nl","tag-wyss-center-nl","location-europa","article_type-analyse"],"blocksy_meta":[],"acf":{"subtitle":"Stel je voor dat je wakker wordt, volledig bij bewustzijn, maar niet in staat om te bewegen of praten. Voor mensen die door verlamming niet kunnen communiceren, biedt Brain Computer Interface hoop.","text_display_homepage":false},"author_meta":{"display_name":"Aafke Eppinga","author_link":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/author\/aafke-eppinga\/"},"featured_img":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/2204_WC-Ability_no-electrodes.png","coauthors":[],"tax_additional":{"categories":{"linked":["<a href=\"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/nl\/category\/health-nl-nl\/\" class=\"advgb-post-tax-term\">Health<\/a>"],"unlinked":["<span class=\"advgb-post-tax-term\">Health<\/span>"]},"tags":{"linked":["<a href=\"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/nl\/category\/health-nl-nl\/\" class=\"advgb-post-tax-term\">BCI<\/a>","<a href=\"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/nl\/category\/health-nl-nl\/\" class=\"advgb-post-tax-term\">Brain Week<\/a>","<a href=\"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/nl\/category\/health-nl-nl\/\" class=\"advgb-post-tax-term\">The Brain<\/a>","<a href=\"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/nl\/category\/health-nl-nl\/\" class=\"advgb-post-tax-term\">UMC Utrecht<\/a>","<a href=\"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/nl\/category\/health-nl-nl\/\" class=\"advgb-post-tax-term\">Wyss Center<\/a>"],"unlinked":["<span class=\"advgb-post-tax-term\">BCI<\/span>","<span class=\"advgb-post-tax-term\">Brain Week<\/span>","<span class=\"advgb-post-tax-term\">The Brain<\/span>","<span class=\"advgb-post-tax-term\">UMC Utrecht<\/span>","<span class=\"advgb-post-tax-term\">Wyss Center<\/span>"]}},"comment_count":"0","relative_dates":{"created":"Posted 2 years ago","modified":"Updated 2 years ago"},"absolute_dates":{"created":"Posted on November 3, 2023","modified":"Updated on November 3, 2023"},"absolute_dates_time":{"created":"Posted on November 3, 2023 6:30 am","modified":"Updated on November 3, 2023 6:30 am"},"featured_img_caption":"","series_order":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/462237","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1744"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=462237"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/462237\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/media\/493412"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=462237"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=462237"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=462237"},{"taxonomy":"location","embeddable":true,"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/location?post=462237"},{"taxonomy":"article_type","embeddable":true,"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/article_type?post=462237"},{"taxonomy":"serie","embeddable":true,"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/serie?post=462237"},{"taxonomy":"archives","embeddable":true,"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/archives?post=462237"},{"taxonomy":"internal_archives","embeddable":true,"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/internal_archives?post=462237"},{"taxonomy":"reboot-archive","embeddable":true,"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/reboot-archive?post=462237"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}