{"id":461235,"date":"2023-10-15T13:40:00","date_gmt":"2023-10-15T11:40:00","guid":{"rendered":"https:\/\/innovationorigins.com\/?p=461235"},"modified":"2023-10-15T13:40:00","modified_gmt":"2023-10-15T11:40:00","slug":"na-de-kosmische-koe-koala-kameel-en-tasmaanse-duivel-kwam-de-vink-in-de-lenzen-van-sterrenkundigen-een-blauwe-flits-buiten-het-sterrenstelsel","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/nl\/na-de-kosmische-koe-koala-kameel-en-tasmaanse-duivel-kwam-de-vink-in-de-lenzen-van-sterrenkundigen-een-blauwe-flits-buiten-het-sterrenstelsel\/","title":{"rendered":"Na de kosmische koe, koala, kameel en Tasmaanse duivel kwam de vink in de lenzen van sterrenkundigen: een blauwe flits buiten het sterrenstelsel"},"content":{"rendered":"\n

Een koe, een koala, een kameel en een Tasmaanse duivel hadden we al. Nu komt er ook een vink bij – van buiten ons sterrenstelsel zelfs. Een team van sterrenkundigen onder leiding van Nederlandse onderzoekers heeft een blauwe flits ontdekt die zich niet zoals gebruikelijk binnen een stervormingsgebied bevindt, maar zelfs buiten een sterrenstelsel. Ze doopten het verschijnsel \u2018de Vink\u2019 (the Finch<\/em>) in lijn met eerdere blauwe flitsen als de Koe, de Koala, de Kameel en de Tasmaanse duivel. Ze publiceren hun bevindingen binnenkort in\u00a0MNRAS Letters<\/em>. Er is al een preprint<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

De website<\/a> van SRON (Netherlands Institute for Space Research<\/em>) medt de ontdekking. <\/p>\n\n\n\n

In 2018 waren sterrenkundigen getuige van een intense explosie die tien tot honderd keer helderder was dan de gemiddelde supernova. Deze explosie kreeg de aanduiding AT2018cow, bijgenaamd \u2018de koe\u2019. Het was het eerste voorbeeld van felle snelle blauwe optische verschijnselen (Luminous Fast Blue Optical Transients<\/em> ofwel, LFBOT\u2019s). Tot nu toe is slechts een handvol van deze merkwaardige gebeurtenissen vastgelegd. Ze kregen elk als bijnaam de naam van een dier, ge\u00efnspireerd op de laatste letters van hun astronomische aanduiding.<\/p>\n\n\n

<\/a>
<\/div><\/div>
The Space Week: zoveel mogelijk mensen enthousiasmeren via de concrete resultaten van ruimtevaart<\/div>
The Space Week was nog maar net begonnen, toen op zondagochtend de blik al vol op de volgende editie ging.<\/div><\/div><\/div>\n\n\n

De felle snelle blauwe flitsen zijn maar een paar dagen te zien. Dit in tegenstelling tot supernova\u2019s, die weken of maanden duren. Het is onduidelijk waardoor deze flitsen worden veroorzaakt en de nieuwste blauwe flits roept alleen maar meer vragen op. Want in tegenstelling tot de eerdere blauwe flitsen bevindt de Vink zich niet in een sterrenstelsel, maar erbuiten. De Vink bevindt zich tussen een spiraalstelsel en een satellietstelsel.<\/p>\n\n\n\n

Zeldzaam soort supernova<\/h2>\n\n\n\n

Tot nu toe werd gedacht dat de blauwe flitsen een zeldzaam soort supernova waren. Maar supernova\u2019s ontstaan uit grote sterren die maar kort leven en geen tijd hebben om los te komen van het sterrenstelsel waarin ze zijn ontstaan.<\/p>\n\n\n\n

Omdat de flitsen snel ontstaan en ook weer snel verdwijnen, zoeken astronomen ernaar met telescopen die continu grote stukken hemel in de gaten houden. De Vink werd ontdekt met de Zwicky Transient Facility die elke twee dagen de hele noordelijke sterrenhemel in kaart brengt. Zodra de Vink was ontdekt, zetten de onderzoekers een reeks vooraf geplande waarnemingen in werking. Ze keken onder meer met de Gemini South telescoop, ruimtetelescoop Hubble, de Chandra ruimtetelescoop en de Very Large Array.<\/p>\n\n\n\n

Om de ongebruikelijke plek van de Vink te verklaren, denken de onderzoekers dat er misschien sprake was van de ontploffing van een extreem snel bewegende ster. Een alternatieve hypothese is dat het gaat om twee neutronensterren die miljarden jaren lang in steeds krappere spiralen naar elkaar toe bewogen en met elkaar zijn gebotst.<\/p>\n\n\n\n

Ophelderen<\/h2>\n\n\n\n

In de toekomst hopen sterrenkundigen meer blauwe flitsen te ontdekken zodat ze het verschijnsel kunnen ophelderen. Ze hebben hun hoop onder andere gevestigd op het in aanbouw zijnde Vera C. Rubin Observatory in Chili. Die telescoop gaat elke paar nachten de hele zuidelijke sterrenhemel scannen.<\/p>\n\n\n\n

AT2023fhn (the Finch): a Luminous Fast Blue Optical Transient at a large offset from its host galaxy. Door: <\/strong>A.A. Chrimes, P.G. Jonker, et al. Geaccepteerd voor publicatie in MNRAS Letters. [preprint<\/a>]<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Een koe, een koala, een kameel en een Tasmaanse duivel hadden we al. Nu komt er ook een vink bij – van buiten ons sterrenstelsel zelfs. Een team van sterrenkundigen onder leiding van Nederlandse onderzoekers heeft een blauwe flits ontdekt die zich niet zoals gebruikelijk binnen een stervormingsgebied bevindt, maar zelfs buiten een sterrenstelsel. Ze […]<\/p>\n","protected":false},"author":2589,"featured_media":493628,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"advgb_blocks_editor_width":"","advgb_blocks_columns_visual_guide":"","footnotes":""},"categories":[80986,1039],"tags":[80136,81612,81615],"location":[6759],"article_type":[60156],"serie":[],"archives":[],"internal_archives":[],"reboot-archive":[],"class_list":["post-461235","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-science-nl","category-sustainability-nl-nl","tag-sron-nl","tag-sterrenstelsel-nl","tag-vink-nl","location-nederland","article_type-nieuws"],"blocksy_meta":[],"acf":{"subtitle":"De felle snelle blauwe flitsen zijn maar een paar dagen te zien. Dit in tegenstelling tot supernova\u2019s, die weken of maanden duren. Het is onduidelijk waardoor deze flitsen worden veroorzaakt.","text_display_homepage":false},"author_meta":{"display_name":"Team IO","author_link":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/author\/erikdevries\/"},"featured_img":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/noirlab2326a-1536x1181-1.jpg","coauthors":[],"tax_additional":{"categories":{"linked":["Science<\/a>","Sustainability<\/a>"],"unlinked":["Science<\/span>","Sustainability<\/span>"]},"tags":{"linked":["SRON<\/a>","sterrenstelsel<\/a>","vink<\/a>"],"unlinked":["SRON<\/span>","sterrenstelsel<\/span>","vink<\/span>"]}},"comment_count":"0","relative_dates":{"created":"Posted 2 years ago","modified":"Updated 2 years ago"},"absolute_dates":{"created":"Posted on October 15, 2023","modified":"Updated on October 15, 2023"},"absolute_dates_time":{"created":"Posted on October 15, 2023 1:40 pm","modified":"Updated on October 15, 2023 1:40 pm"},"featured_img_caption":"","series_order":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/461235","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2589"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=461235"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/461235\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/media\/493628"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=461235"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=461235"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=461235"},{"taxonomy":"location","embeddable":true,"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/location?post=461235"},{"taxonomy":"article_type","embeddable":true,"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/article_type?post=461235"},{"taxonomy":"serie","embeddable":true,"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/serie?post=461235"},{"taxonomy":"archives","embeddable":true,"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/archives?post=461235"},{"taxonomy":"internal_archives","embeddable":true,"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/internal_archives?post=461235"},{"taxonomy":"reboot-archive","embeddable":true,"href":"https:\/\/ioplus.nl\/archive\/wp-json\/wp\/v2\/reboot-archive?post=461235"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}